13 Kasım 2013 Çarşamba

ismet inönü Şeflik Dönemi Basın Hayatı


Şeflik Dönemi Basın Hayatı

En masum ilan yazılarından dahi gazete kapatılabiliyordu.”Basın sıkı bir kontrol altında utuluyor,Bakanlar Kurulu kararıyla gazeteler kapatılabiliyordu.Gazeteciler fikirlerini söyleyemiyor,adeta havasızlıktan boğuluyordu.(1)

O tarihlerde hür olmayan ve kanunları Ankara’nın emrine göre yorumlayıp ona göre ceza veren hakimler vardı.(2)

Bu devrin ünlü gazetecilerinden Zekeriya Sertel dört defa hapse girmiş,gazetesi yüzlerce defa kapatılmıştı.

Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun M.Kemal’den izin alarak kurduğu Kadro Dergisi için”Recep Peker,Genel Sekreterlik odasının camlarını sarsıcı bir şekilde bağırarak,”Böyle bir dergi gerekiyorsa bunu biz çıkartırırırdık.Sana ne oluyor?”(3)

şeklinde Karaosmanoğlu’nu paylamış,”’derginin yayınlarını beğenmeyince de ‘Ya bizdensin,ya değilsin” diyerek muhatabına açık bir ultimatom vermişti(4)

Yine devrin ünlü gazetecilerinden Ahmet Emin Yalman’ın başına gelen hem dramatik,hem komikti.”Yalman’ın Atatürk’ün sağlığı konusunda yazdığı bir makaleden dolayı İçişleri Bakanlığı’ndan izin aldığı halde gazetesi üç ay kapatılmıştı.”(5)

O devirde her gazetenin yayın kaderi bir devlet büyüğünün iki dudağı arasındaydı.Başbakan Celal Bayar ile İçişleri Bakanlığı Şükrü Kaya arasında geçen diyalog bunun tarihe geçen ürpertici bir örneğiydi.O diyaloğu birlikte okuyalım:

”Telefonu açtım.Dahiliye Vekili’ne ‘Gördün mü?’ dedim ‘Gördüm’ dedi.’Kapatacaksınız bu gazeteyi’ dedim.

-Ne kadar dedi.20 gün dedim.Sonra iyice sinirlendim.’Hayır,30 gün’dedim.Yalman,bu tür hadiselere alışıktı.’Daha önce M.Kemal aleyhinde yazdığı bir yazıdan dolayı ülkeyi terketmek zorunda kalmış,tam 10 yıl gazetecilik yapmamıştı.(6)

Baskı ve vehim o kadar ileri boyuttaydı ki,her türlü konudan vazgeçerek Pasta Tarifleri veren Cemal Kutay da yasaktan kurtulamaz.Polis Müdürü Kutay’ı ‘Millet bu pastayı nasıl yapacak?!’diyerek azarlar.

Kaynaklar;
(1) – Zekeriya Sertel-Hatırladıklarım syf;216-217
(2) – Zekeriya Sertel-Hatırladıklarım syf;200
(3) – Y.Kadri Karaosmanoğlu-Politikada 45 Yıl syf;108
(4) – Hakkı Uyar-Tek Parti Devri ve CHP syf;361
(5) – Mehmed Barlas-Darbeler ve Kavga Devri syf;26
(6) – Hakkı Uyar-Tek Parti Devri ve CHP syf;185


İletişim Formu

Ad

E-posta *

Mesaj *